Art Toy Là Gì Và Khác Gì Mô Hình Figure, Nendoroid, Funko?

Art toy là gì đang là câu hỏi mà rất nhiều bạn mê mô hình, decor và sưu tầm đồ chơi nghệ thuật đặt ra. Lướt newsfeed, bạn thấy lúc thì art toy, lúc lại figure, rồi nendoroid, funko… tất cả đều là “mô hình nhỏ nhỏ xinh xinh” nhưng giá và phong cách lại khác nhau rõ rệt. Vậy chính xác art toy là gì, khác gì với các dòng figure phổ biến, và đâu là lựa chọn phù hợp nhất với bạn?

Art toy là gì?

Art toy là gì nếu nói theo cách đơn giản nhất? Đó là những món “đồ chơi nghệ thuật” – thường là tượng nhỏ, figure hoặc mô hình – được thiết kế bởi nghệ sĩ với phong cách riêng, sản xuất giới hạn và chủ yếu dùng để sưu tầm, trưng bày.

Khác với đồ chơi đại trà, art toy đặt nặng yếu tố concept và cá tính artist. Một nhân vật art toy có thể trông rất tối giản, hoặc rất kỳ lạ, nhưng từng đường nét, màu sắc đều nhằm kể một câu chuyện, thể hiện thái độ hoặc cảm xúc. Chính chữ “art” trong art toy là chìa khoá giúp phân biệt với các loại mô hình khác.

Nói ngắn gọn, khi hỏi art toy là gì, bạn có thể nhớ: đó là giao điểm giữa đồ chơi, điêu khắc mini và nghệ thuật đương đại.

Figure là gì và khác art toy ở đâu?

Để hiểu art toy là gì và khác gì figure, cần nhìn rõ bản chất figure trước.

Figure (hoặc action figure, scale figure) là mô hình tái hiện nhân vật có sẵn trong anime, manga, game, phim… Chúng thường được sản xuất dựa trên bản quyền chính thức, với mục tiêu là “giống nhân vật gốc nhất có thể” về khuôn mặt, trang phục, dáng đứng.

Điểm khác biệt chính giữa figure và art toy:

Thứ nhất, figure ưu tiên độ “chuẩn mẫu”. Fan mua figure của một nhân vật yêu thích vì muốn trưng bày đúng hình ảnh họ đã thấy trên màn hình. Art toy thì ngược lại: nhân vật thường là IP riêng hoặc là phiên bản biến tấu rất mạnh, không bị ràng buộc bởi mẫu gốc.

Thứ hai, figure được sản xuất với quy trình công nghiệp ổn định, có thể tái bản nhiều lần. Art toy thường đi theo định hướng limited, có số thứ tự, hoặc phân chia theo từng đợt nhỏ.

Thứ ba, với figure, bạn đang sưu tầm nhân vật mình yêu thích; với art toy, bạn sưu tầm gu thẩm mỹ của artist hoặc concept đứng sau nhân vật.

Vậy nên, nếu câu hỏi là “art toy là gì so với figure?”, có thể trả lời: figure giống “poster 3D” của nhân vật, còn art toy giống “tranh vẽ riêng” theo phong cách của hoạ sĩ.

Nendoroid là gì và liên quan thế nào đến art toy?

Nendoroid là dòng figure chibi nổi tiếng của Good Smile Company. Nhân vật được thu nhỏ, đầu to, thân nhỏ, gương mặt thay được expression, tay chân có khớp và đi kèm nhiều phụ kiện.

Về bản chất, nendoroid vẫn là figure, không phải art toy, bởi:

• Nendoroid tái hiện nhân vật có sẵn trong anime, game, phim…
• Tỷ lệ chibi là phong cách chung của cả dòng, nhưng từng mẫu vẫn phải giữ được nhận diện của nhân vật gốc.
• Các mẫu nendoroid có thể tái sản xuất, sản lượng lớn, hướng tới nhóm fan đại chúng.

Tuy nhiên, với nhiều bạn, khi mới tìm hiểu art toy là gì, nendoroid dễ gây nhầm lẫn vì cùng là “mô hình nhỏ nhỏ dễ thương”. Điểm phân biệt quan trọng: art toy không nhất thiết phải dựa trên bất kỳ nhân vật có sẵn nào – nó là “đứa con tinh thần” do artist tạo ra từ đầu, còn nendoroid là “phiên bản chibi hoá” của nhân vật quen thuộc.

Funko Pop là gì và có phải art toy không?

Funko Pop là dòng figure vinyl với kiểu dáng nhận diện rất rõ: đầu to, mắt tròn đen, thân nhỏ, dáng đứng đơn giản. Hãng Funko liên tục hợp tác với các thương hiệu phim, game, âm nhạc, thể thao… để tạo ra hàng loạt nhân vật khác nhau.

Khi so sánh art toy là gì với funko, có thể thấy:

• Funko Pop là sản phẩm thương mại đại trà, được bán với số lượng lớn trên toàn cầu.
• Dù có phong cách riêng, mỗi mẫu funko vẫn phải để fan nhận ra nhân vật gốc ngay lập tức.
• Giá funko dễ tiếp cận, phù hợp cho người mới và cả người chỉ muốn trưng cho vui.

Một số người xem funko là “pop culture toy” hơn là art toy. Điểm giao nhau là cả hai đều nhấn mạnh yếu tố phong cách. Tuy nhiên, art toy thường giới hạn số lượng, gắn với một cộng đồng nhỏ, trong khi funko hướng đến thị trường mass. Vì vậy, khi hỏi “funko có phải art toy không?”, câu trả lời hợp lý nhất là: funko chịu ảnh hưởng từ tư duy thiết kế của art toy, nhưng về mô hình kinh doanh và đối tượng hướng tới thì khác khá xa.

Tóm tắt nhanh: Art toy khác gì figure, nendoroid, funko?

Nếu bạn vẫn còn hơi rối về art toy là gì so với các dòng kia, có thể tóm lại như sau:

• Art toy:
– Nhân vật gốc là sáng tạo của artist, không dựa trên IP có sẵn (hoặc nếu có thì được biến tấu rất mạnh).
– Sản xuất giới hạn, nhắm tới người chơi sưu tầm nghệ thuật.
– Đề cao concept, câu chuyện, phong cách cá nhân.

• Figure (scale, action…):
– Tái hiện nhân vật có sẵn trong anime, game, phim.
– Độ giống nhân vật gốc là ưu tiên số một.

• Nendoroid:
– Là figure chibi thuộc một dòng riêng, vẫn tái hiện nhân vật có sẵn.
– Mạnh về biểu cảm thay được, phụ kiện nhiều.

• Funko Pop:
– Figure vinyl đại chúng, phong cách tối giản, đầu to, mắt đen.
– Tập trung vào sự đa dạng IP và tính sưu tầm đơn giản, dễ tiếp cận.

Hiểu rõ art toy là gì và khác gì figure, nendoroid, funko sẽ giúp bạn định hình rõ hơn gu của mình: bạn mê nhân vật yêu thích, hay bạn mê phong cách nghệ sĩ?

Chọn art toy hay chọn figure, nendoroid, funko?

Sau khi hiểu art toy là gì, câu hỏi tiếp theo thường là: vậy nên chơi dòng nào? Thật ra không có đáp án đúng tuyệt đối, mà tùy vào mục đích và gu của bạn:

Nếu bạn là fan cuồng một series cụ thể (ví dụ Gundam, Demon Slayer, One Piece…), figure hoặc nendoroid sẽ hợp lý hơn. Chúng cho bạn cảm giác “ngắm nhân vật mình yêu ngoài đời thật”.

Nếu bạn thích văn hoá pop nói chung, muốn trưng bày nhiều nhân vật khác nhau với mức giá dễ chịu, funko là lựa chọn nhẹ nhàng, dễ sưu tầm theo bộ.

Nếu bạn quan tâm nhiều đến thiết kế, muốn sở hữu những món đồ mang dấu ấn cá nhân mạnh mẽ, ít đụng hàng, lúc này câu hỏi art toy là gì sẽ dẫn bạn đến đúng thế giới của mình. Mỗi nhân vật art toy giống một tác phẩm nhỏ, nhìn là biết “đây là gu của mình”, thay vì chỉ là phiên bản khác của nhân vật phổ biến.

Art toy trong góc chơi và không gian sống của bạn

Ở góc độ decor, art toy là gì? Đó là “nhân vật chính” giúp không gian của bạn trông có gu hơn. Một chiếc bàn làm việc đơn giản, chỉ cần thêm một bé art toy đặt cạnh màn hình là đã khác hẳn; một kệ sách bình thường, chỉ cần điểm thêm vài nhân vật nghệ thuật là tự nhiên có câu chuyện.

Figure, nendoroid hay funko cũng có thể làm được điều này, nhưng art toy thường tạo cảm giác “nghệ” và cá nhân hơn. Vì vậy, rất nhiều bạn Gen Z, giới sáng tạo, designer, photographer… sau khi hiểu art toy là gì đã bắt đầu thêm ít nhất một – hai bé vào góc sống của mình, đặt cạnh mô hình, sách, máy ảnh, đèn bàn… để tạo nên một “thế giới nhỏ” riêng.

Art toy là gì trong hành trình sưu tầm của bạn?

Cuối cùng, quay lại câu hỏi ban đầu: art toy là gì và khác gì mô hình figure, nendoroid, funko?

Art toy là đồ chơi nghệ thuật, nơi mỗi nhân vật được sinh ra từ trí tưởng tượng và cá tính của nghệ sĩ, sản xuất giới hạn và dành cho những người muốn sưu tầm gu thẩm mỹ chứ không chỉ sưu tầm nhân vật quen thuộc. Figure, nendoroid, funko lại phù hợp hơn với fan của các series cụ thể, những người muốn mang nhân vật mình yêu thích ra khỏi màn hình, đặt lên kệ trong hình hài mô hình.

Bạn có thể chỉ chơi art toy, chỉ chơi figure, hoặc chơi tất cả cùng lúc – miễn là mỗi món bạn đưa lên kệ đều khiến bạn thấy vui mỗi khi nhìn thấy. Và có lẽ, đó mới là câu trả lời rõ nhất cho câu hỏi “art toy là gì” đối với riêng bạn.

Follow ngay trang Website hay Fanpage chính thức của MoodPlay để biết thêm nhiều thông tin bổ ích và hay ho hơn nữa nhé!